Nhà Phố Thiếu Sáng: 6 Cách Lấy Sáng Hiệu Quả Mà Không Nóng

Nhà phố có mặt tiền hẹp, chiều sâu lớn và hai bên giáp nhà hàng xóm, nên phần giữa nhà thường thiếu sáng ngay cả vào buổi trưa. Tìm đúng cách lấy sáng cho nhà phố không chỉ giúp không gian thoáng đẹp hơn, mà còn giảm điện chiếu sáng ban ngày, hạn chế ẩm mốc và mang lại cảm giác dễ chịu cho cả gia đình.

Bài viết này giúp bạn xác định vì sao ngôi nhà bị tối, sau đó giới thiệu 6 giải pháp từ can thiệp kiến trúc đến điều chỉnh nội thất, kèm những lưu ý để ánh sáng vào nhà mà không mang theo nắng nóng hay mưa tạt.

Vì sao nhà phố thường bị thiếu sáng?

Trước khi chọn giải pháp, hãy xác định nguyên nhân. Mỗi ngôi nhà tối vì một lý do khác nhau, và cách xử lý cũng khác nhau.

• Chiều sâu lớn so với mặt tiền: ánh sáng từ cửa trước và cửa sau chỉ vào được vài mét, phần giữa nhà gần như không nhận được sáng tự nhiên.
• Hai bên giáp tường nhà khác: không thể mở cửa sổ hông, toàn bộ ánh sáng phải đi vào từ trước, sau hoặc từ trên mái.
• Cầu thang kín và vách ngăn đặc: cầu thang bê tông xây kín hay các bức tường ngăn phòng chặn đường đi của ánh sáng.
• Mặt tiền bị che: bảng hiệu, mái che, cửa cuốn hoặc cây xanh quá dày khiến tầng trệt luôn tối.
• Vật liệu và màu sắc tối: sàn gỗ sẫm, tường màu đậm và đồ gỗ nặng nề hấp thụ phần lớn ánh sáng vào nhà.

6 cách lấy sáng cho nhà phố hiệu quả

1. Giếng trời hoặc khoảng thông tầng

Giếng trời là giải pháp mạnh nhất cho nhà phố sâu, vì đưa ánh sáng từ mái xuống các tầng bên dưới. Vị trí phù hợp thường là khoảng giữa nhà, nơi cửa trước và cửa sau không chiếu tới. Kết hợp giếng trời với cầu thang giúp tiết kiệm diện tích và tạo luồng gió đối lưu tự nhiên.

Mặt trên giếng trời nên dùng kính cường lực dán an toàn hoặc tấm lấy sáng chống tia UV, kết hợp lam che nắng hoặc rèm để điều chỉnh lượng nắng theo mùa. Với nhà đang ở, việc mở giếng trời liên quan đến sàn và mái, nên cần khảo sát kết cấu trước khi thực hiện.

2. Cầu thang xuyên sáng

Cầu thang thường nằm ở giữa nhà, đúng vị trí thiếu sáng nhất. Thay cầu thang bê tông kín bằng cầu thang bậc gỗ không cổ bậc, lan can kính hoặc lan can thanh mảnh sẽ để ánh sáng từ giếng trời đi xuyên xuống tầng trệt. Đây cũng là cách làm nhẹ thị giác cho khoảng giữa nhà vốn dễ bị nặng nề.

3. Mở rộng mặt tiền và mặt sau

Mặt tiền và mặt sau là hai hướng duy nhất có thể mở lớn. Cửa kính khung nhôm nhiều cánh, cửa sổ cao sát trần hoặc ô kính phía trên cửa đi giúp đưa thêm ánh sáng vào sâu hơn. Để giữ sự riêng tư và giảm nắng, có thể dùng lam gỗ, lam nhôm, gạch thông gió hoặc rèm hai lớp.

Ở mặt sau, một khoảng sân nhỏ hoặc giếng trời sau nhà, dù chỉ một đến hai mét, cũng giúp bếp và nhà vệ sinh sáng và thoáng hơn rất nhiều.

4. Vách ngăn xuyên sáng thay cho tường đặc

Không phải phòng nào cũng cần tường xây kín. Giữa phòng khách và bếp, giữa bếp và khu thờ hay giữa hành lang và phòng làm việc, vách lam gỗ, vách kính khung mảnh hoặc kệ trang trí hai mặt vẫn phân chia không gian nhưng để ánh sáng lan qua.

Với phòng ngủ cần riêng tư, có thể dùng ô kính mờ phía trên cửa hoặc cửa có ô kính để ánh sáng từ hành lang vào phòng mà không lộ tầm nhìn.

5. Vật liệu và màu sắc phản sáng

Khi lượng sáng vào nhà còn hạn chế, việc giữ và phản chiếu ánh sáng trở nên quan trọng. Tường sơn trắng ấm hoặc màu kem, trần màu sáng, sàn gỗ tông sáng giúp ánh sáng tỏa đều hơn. Bề mặt cánh tủ Acrylic hoặc Laminate bóng nhẹ, gương lớn đặt vuông góc với cửa sổ cũng góp phần tăng độ sáng cảm nhận.

Nội thất nên chọn kiểu dáng gọn, chân cao, tránh tủ lớn chắn ngang lối ánh sáng. Tủ kịch trần nên đặt ở mảng tường giáp nhà bên cạnh, nơi không có cửa sổ.

6. Chiếu sáng nhân tạo nhiều lớp

Với những khu vực không thể lấy sáng tự nhiên, chiếu sáng nhân tạo cần được thiết kế theo lớp thay vì chỉ lắp vài bóng đèn trần. Lớp chiếu sáng chung bằng đèn âm trần, lớp chiếu sáng nhiệm vụ cho bếp và bàn học, lớp chiếu sáng trang trí bằng đèn hắt trần hoặc đèn LED dưới tủ. Đèn hắt trên giếng trời giả cũng tạo cảm giác ánh sáng đến từ trên cao.

Nhiệt độ màu từ 3000K đến 4000K phù hợp với đa số không gian sống, vừa đủ sáng vừa tạo cảm giác ấm áp.

Chọn cách lấy sáng cho nhà phố theo hiện trạng

Mỗi giải pháp phù hợp với một mức độ can thiệp khác nhau. Bảng dưới đây giúp bạn khoanh vùng lựa chọn trước khi trao đổi với đơn vị thiết kế.

Giải pháp	Phù hợp khi	Mức can thiệp	Lưu ý
Giếng trời, thông tầng	Nhà sâu, giữa nhà rất tối	Kết cấu sàn và mái	Cần khảo sát kết cấu, xử lý chống thấm và che nắng
Cầu thang xuyên sáng	Cầu thang nằm giữa nhà	Trung bình	Đảm bảo chiều cao lan can và khoảng hở an toàn cho trẻ
Mở rộng mặt tiền, mặt sau	Mặt tiền bị che hoặc cửa nhỏ	Trung bình	Kết hợp lam che nắng, kính cách nhiệt
Vách ngăn xuyên sáng	Nhiều tường ngăn đặc	Thấp đến trung bình	Kiểm tra tường chịu lực trước khi tháo dỡ
Vật liệu phản sáng	Mọi trường hợp	Thấp	Tránh bề mặt quá bóng gây chói
Chiếu sáng nhiều lớp	Khu vực không thể lấy sáng tự nhiên	Thấp	Lên sơ đồ điện trước khi làm trần và tủ

Lấy sáng nhưng không mang theo nắng nóng

Khí hậu miền Nam nắng nhiều, nên ánh sáng vào nhà cần được kiểm soát. Nguyên tắc chung là đón ánh sáng tán xạ thay vì nắng chiếu trực tiếp. Nếu bạn quan tâm đến cơ sở kỹ thuật, khái niệm daylighting trong thiết kế kiến trúc giải thích khá rõ cách đưa ánh sáng tự nhiên vào công trình một cách hiệu quả.

• Giếng trời nên có lam che hoặc rèm có thể đóng mở, kèm khe thoát khí nóng ở phía trên.
• Mặt tiền hướng Tây nên ưu tiên lam đứng, kính cách nhiệt hoặc lớp cây xanh phía ngoài.
• Chọn kính dán an toàn hoặc kính có lớp phản xạ nhiệt cho những ô kính lớn.
• Kết hợp lấy sáng với thông gió: ánh sáng từ trên, gió vào từ trước và sau, khí nóng thoát lên giếng trời.

Nếu đang chuẩn bị xây mới, hãy tính chuyện lấy sáng ngay từ bước thiết kế; các bước còn lại được tổng hợp trong bài kinh nghiệm xây nhà lần đầu.

Câu hỏi thường gặp về cách lấy sáng cho nhà phố

Nhà phố đang ở có làm giếng trời được không?

Có thể, nhưng cần khảo sát kết cấu sàn, dầm và mái trước khi thực hiện. Việc cắt sàn phải có phương án gia cố và chống thấm rõ ràng. Nếu công trình thay đổi kết cấu, bạn nên tìm hiểu thêm về thủ tục cấp phép tại địa phương.

Không làm được giếng trời thì lấy sáng bằng cách nào?

Bạn vẫn có thể cải thiện đáng kể bằng cách mở rộng cửa mặt tiền và mặt sau, thay tường ngăn bằng vách xuyên sáng, chuyển sang vật liệu tông sáng và thiết kế chiếu sáng nhân tạo nhiều lớp cho khu vực giữa nhà.

Giếng trời có bị dột hay nóng không?

Giếng trời bị dột hay nóng thường do thi công chống thấm chưa kỹ hoặc thiếu lớp che nắng. Mái kính cần độ dốc thoát nước, gioăng và keo chuyên dụng, kết hợp lam hoặc rèm che và khe thoát khí nóng.

Cách lấy sáng cho nhà phố nào tốn ít chi phí nhất?

Thay đổi màu sơn, vật liệu nội thất sang tông sáng, dùng vách ngăn xuyên sáng và bổ sung chiếu sáng nhiều lớp là những cách tốn ít chi phí và không ảnh hưởng đến kết cấu, phù hợp với nhà đang ở.

Kết luận

Không có một cách lấy sáng cho nhà phố áp dụng chung cho mọi ngôi nhà. Hiểu rõ nguyên nhân khiến nhà tối, sau đó kết hợp giải pháp kiến trúc như giếng trời, cầu thang xuyên sáng với giải pháp nội thất như vách ngăn mở, vật liệu phản sáng và chiếu sáng nhiều lớp, ngôi nhà sẽ sáng, thoáng và dễ chịu hơn rõ rệt.

Mộc Miên Decor nhận thiết kế nội thất nhà phố với phương án ánh sáng được tính từ khâu bố trí công năng. Với những thay đổi liên quan đến giếng trời, cầu thang hay kết cấu, bạn có thể tham khảo dịch vụ thiết kế kiến trúc, MEP và kết cấu, hoặc gói thiết kế thi công nội thất trọn gói để đồng bộ từ phần thô đến hoàn thiện. Theo khu vực: thiết kế thi công nội thất TP.HCM, thiết kế thi công nội thất Bình Dương và thiết kế thi công nội thất Đồng Nai.